Soruşturma aşaması
Ceza yargılaması, bir suç şüphesinin öğrenilmesiyle savcılık tarafından başlatılan soruşturmayla açılır. Bu aşamada toplanan deliller, alınan ifadeler ve verilen koruma tedbiri kararları, dosyanın kalan bölümünü büyük ölçüde şekillendirir.
Şüphelinin müdafi yardımından yararlanma hakkı kolluk ifadesinden itibaren doğar. İfade sırasında avukat bulundurma talebi karşılanmadan ifade alınamaz. Uygulamada en sık yapılan hata, "nasıl olsa anlatacak bir şeyim yok" düşüncesiyle avukat olmadan ifade verilmesidir; ifade tutanağına geçen bir cümle, sonraki tüm aşamalarda dosyada kalır.
Soruşturma sonunda savcılık iki karardan birini verir: kovuşturmaya yer olmadığına dair karar (takipsizlik) veya iddianame. Takipsizlik kararına karşı, suçtan zarar gören sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir.
Koruma tedbirleri
Gözaltı, tutuklama, adli kontrol, arama, el koyma ve yakalama; kişi hürriyetine doğrudan dokunan tedbirlerdir ve her biri ayrı itiraz yoluna tabidir. Tutuklama kararına karşı itiraz, kararı veren hâkimliği izleyen mercie yapılır. Tutukluluğun devamına ilişkin kararlar da düzenli aralıklarla incelenir ve her incelemede tahliye talebinde bulunulabilir.
Kovuşturma aşaması
İddianamenin kabulüyle dava açılır ve dosya mahkemeye geçer. Bu aşamada savunma; delillerin tartışılması, tanıkların dinlenmesi, bilirkişi raporlarına itiraz ve hukuki nitelendirmenin doğruluğu üzerinden yürür. Suçun niteliğinin doğru belirlenmesi (örneğin bir eylemin dolandırıcılık mı güveni kötüye kullanma mı sayılacağı) çoğu zaman cezanın kendisinden daha belirleyicidir.
Karara karşı istinaf ve koşulları varsa temyiz yoluna başvurulur. Süreler kısadır ve gerekçeli kararın tebliğine bağlıdır.
Suçtan zarar gören taraf
Ceza dosyasında yalnızca sanığın değil, mağdurun da vekille temsil edilme hakkı vardır. Katılan (müdahil) sıfatıyla davaya katılan taraf; delil sunabilir, tanık dinletebilir, bilirkişi raporuna itiraz edebilir ve hükme karşı kanun yoluna başvurabilir. Özellikle mala karşı işlenen suçlarda ve gayrimenkul kaynaklı sahtecilik dosyalarında, ceza dosyasındaki tespitler paralel yürüyen hukuk davasında da belirleyici olur.
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosya kendi delil durumuna göre değerlendirilir.
Bu alanda en çok sorulanlar
İfadeye çağrıldım, avukatsız gitmem sorun olur mu?
İfade sırasında müdafi bulundurma hakkınız vardır ve bu talep karşılanmadan ifadeniz alınamaz. İfade tutanağına geçen beyanlar dosyanın devamında kullanılır; sonradan düzeltilmesi her zaman mümkün olmaz. Bu nedenle ifade öncesinde, isnat edilen fiilin hukuki niteliğinin değerlendirilmesi önemlidir.
Takipsizlik kararı verildi, yapabileceğim bir şey var mı?
Suçtan zarar gören sıfatıyla, kararın tebliğinden itibaren kanunda öngörülen süre içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilirsiniz. İtiraz dilekçesinde, toplanmayan delillerin ve eksik bırakılan araştırmanın somut olarak gösterilmesi belirleyicidir.
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir ve hukuki tavsiye yerine geçmez. Her dosya kendi belgeleri, tarihleri ve tarafları üzerinden değerlendirilir. Durumunuza özgü değerlendirme için ön görüşme talep edebilirsiniz.
Ücretsiz ön görüşme