Sözleşme, uyuşmazlıktan önce yazılır
Ticari uyuşmazlıkların çoğu, ilişki iyi giderken imzalanan eksik sözleşmelerden doğar. Sözleşme denetiminde bakılan asgari başlıklar:
- Edimin tanımı: ne teslim edilecek, hangi nitelikte, hangi tarihte
- Ödeme koşulları: vade, gecikme faizi, teminat
- Cezai şart: miktarı ve hangi ihlalde işleyeceği
- Fesih ve dönme: hangi hallerde, hangi bildirim süresiyle
- Uyuşmazlık çözümü: yetkili mahkeme veya tahkim, uygulanacak hukuk
- Gizlilik ve rekabet yasağı: süre ve coğrafi sınır
Belirsiz bırakılan her başlık, uyuşmazlık çıktığında karşı tarafın lehine yorumlanma riski taşır.
Şirket ortakları arasındaki uyuşmazlıklar
Ortaklık uyuşmazlıklarında izlenebilecek yollar birbirinden farklı şartlara tabidir:
Genel kurul kararının iptali. Kanuna, esas sözleşmeye veya dürüstlük kuralına aykırı kararlara karşı, kanunda öngörülen kısa süre içinde iptal davası açılır. Toplantıya katılıp muhalefet şerhi düşülmesi, çoğu halde dava hakkının korunması bakımından gereklidir.
Ortaklıktan çıkma ve çıkarılma. Limited şirketlerde haklı sebeple çıkma veya ortağın çıkarılması, esas sözleşme hükümleri ve kanuni şartlar çerçevesinde değerlendirilir. Ayrılan ortağa ödenecek ayrılma akçesinin hesabı, bu dosyaların ana tartışma konusudur.
Haklı sebeple fesih. Ortaklığın sürdürülmesinin çekilmez hale gelmesi durumunda gündeme gelir; mahkeme fesih yerine daha ılımlı bir çözüme (payın gerçek değerinin ödenerek ortağın çıkarılması gibi) hükmedebilir.
Ticari alacakların tahsili
Ticari alacaklarda izlenecek yol, elde bulunan belgeye göre değişir:
- Kambiyo senedi (çek, bono) varsa: kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip.
- Fatura ve cari hesap varsa: ilamsız icra takibi; borçlu itiraz ederse itirazın iptali davası.
- Karşılıksız çek varsa: icra takibiyle birlikte ceza yönü de değerlendirilir.
Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan ticari uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabuluculuğa başvurmak dava şartıdır.
Şirket kuruluşu ve yapılandırma
Kuruluş aşamasındaki tercihler (şirket türü, sermaye yapısı, imza yetkileri, ortaklar arası sözleşme) sonradan değiştirilmesi maliyetli kararlardır. Özellikle iki ortaklı şirketlerde, eşit pay yapısının kilitlenme riski ve bunu çözecek mekanizmaların baştan sözleşmeye konması önem taşır.
Genel bilgilendirme amaçlıdır; her ticari ilişki kendi belgeleri üzerinden değerlendirilir.
Bu alanda en çok sorulanlar
Ticari davada arabuluculuk zorunlu mu?
Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri bakımından ticari uyuşmazlıklarda arabuluculuğa başvurmak dava şartıdır. Arabuluculuk aşaması tamamlanmadan açılan dava usulden reddedilir. İhtiyati haciz gibi geçici hukuki koruma talepleri bu şarttan bağımsızdır.
Ortağım şirketi tek başına yönetiyor, ne yapabilirim?
Öncelikle bilgi alma ve inceleme hakkınızı kullanarak şirket kayıtlarına erişim talep edilir. Genel kurul kararlarında hukuka aykırılık varsa süresi içinde iptal davası, ortaklığın sürdürülmesi çekilmez hale gelmişse haklı sebeple fesih veya çıkma yolları değerlendirilir. Hangi yolun uygun olduğu, esas sözleşme ve pay yapısı incelenerek belirlenir.
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir ve hukuki tavsiye yerine geçmez. Her dosya kendi belgeleri, tarihleri ve tarafları üzerinden değerlendirilir. Durumunuza özgü değerlendirme için ön görüşme talep edebilirsiniz.
Ücretsiz ön görüşme